• O nas ikona
  • Miniatura konspektu
    Joanna Sarnecka

    Między dobrem a złem – Bajki filozoficzne

    Scenariusz jest propozycją warsztatów filozoficznych dla dzieci. Dyskutując o wysłuchanej baśni, dzieci rozpoznają kategorie dobra i zła, próbują swoich sił w definiowaniu ważnych pojęć z dziedziny etyki i zastanawiają się, czy łatwo jest być odważnym. Podczas zajęć uczestnicy słuchają opowieści, dyskutują, odgrywają scenki i sprawdzają swoje umiejętności opowiadania.

    Grupa wiekowa Wiek 10-13 lat
    Rodzaj zajęć język polski, godzina wychowawcza
    Miejsce sala lekcyjna
    Czas 45 minut
    Cel zajęć
    • analizowanie poznanego tekstu;
    • podejmowanie prób twórczego rozwijanie poznanego tekstu;
    • trenowanie umiejętności  dyskutowania;
    • zapoznanie z postacią filozofa Sokratesa.
    Metody pracy gry i zabawy teatralne, opowiadanie, pogadanka, rozmowa kierowana, dyskusja, ćwiczenia improwizacyjne

    Przygotowanie do zajęć

    Aranżacja przestrzeni

    Krzesła ustawione w kręgu.

    Środki dydaktyczne

    Tablica lub duże kartki do zapisywania wniosków w dyskusji. Kartki samoprzylepne. Można użyć trzech sit – zwykłych kuchennych lub przetaków na mąkę.

    Dodatkowy opis

    diamond icon
    diamond icon

    Przed zajęciami poproś uczniów o wykonanie pracy domowej z następującym poleceniem: „Nikt nie jest zły celowo – miał powiedzieć Sokrates. Czy zgadasz się z jego opinią? Uzasadnij w kilku zdaniach".

    Przebieg zajęć

    diamond icon
    diamond icon

    1. Opowieść wprowadzająca 10 min.

    Opowiedz dzieciom własnymi słowami baśń „Dwie gałęzie drzewa” (ze zbioru „Bajki filozoficzne”, wyd. Muchomor). Nastęnie siądź z uczniami w kole. Poproś by opowiedzieli, co się wydarzyło w baśni, ale w taki sposób, że każda osoba wypowiada tylko jedno zdanie. Spróbujcie zamknąć opowieść w jednym okrążeniu.

    2. Gałęzie drzewa – definicje dobra i zła 10 min.

    Podziel dzieci na grupy trzy-czteroosobowe. Część grup poproś o przemyślenie i stworzenie definicji dobra, część poproś o przygotowanie definicji zła. Następnie narysujcie na tablicy lub dużej kartce drzewo o dwóch gałęziach. Podpiszcie je: DOBRO, ZŁO. Poproś, żeby zespoły dokończyły zdanie: Dobro to...., każdą odpowiedź zapiszcie na małej karteczce i przyklejcie na odpowiedniej gałęzi. Następnie zdanie „Zło to.....” i przyklejcie odpowiedzi na gałęzi. Czy myślicie, że definicje na obu gałęziach trzeba uzupełnić o jakieś sformułowania?

    Przywołaj zdanie Sokratesa „Nikt nie jest zły celowo”  zapytaj dzieci, co sądzą o tej wypowiedzi?

    3. Odwaga 15 min.

    Przypomnij dzieciom, że w bajce jest przykład człowieka, który ulega presji grupy i robi coś, co okazuje się tragiczne w skutkach. Poproś, aby uczniowie wyobrazili sobie, że znajduje się inna osoba, która przeciwstawia się presji i nie zgadza się na ścięcie gałęzi. Porozmawiajcie o tym, co się w takiej sytuacji dzieje, jak może zareagować grupa, co czuje wtedy ta osoba?

    Podziel dzieci na grupy. Niech każda przygotuje scenkę przedstawiającą sytuację, w której jedna osoba przciwstawia się grupie. Następnie dokonajcie prezentacji scenek. Porozmawiaj z dziećmi o tym, jak się czuła osoba, która wyłamywała się z grupy? Wprowadź kategorię odwagi. Zapytaj, co to takiego? O kim można powiedzieć, że jest odważny?

    4. Alternatywne zakończenia 10 min.

    Poproś dzieci, żeby dobrały się w trójki. W tych grupach powinny ustalić wspólne (inne niż w opowieści) zakończenie historii o drzewie. Daj dzieciom około pięć minut na przygotowanie. Zaznacz, żeby pamiętały o tym, aby każda osoba podczas prezentacji zakonczenia miała możliwość się wypowiedzieć, być na chwilę opowiadaczem.

    Zobacz też

    diamond icon
    diamond icon
    ikona Michel Piquemal, „Bajki filozoficzne", Warszawa 2004.
    ikona Sophie Boizard, „Filozofowie do dzieci", Warszawa 2011.
    ikona Michel Piquemal, „Bajki filozoficzne. Jak żyć razem?", Warszawa 2012.

    O autorach

    diamond icon
    diamond icon

    Joanna Sarnecka

    Antropolożka kultury, opowiadaczka i performerka. Tańczy taniec butoh. Działa także jako opowiadaczka w założonej przez siebie w 2009 roku grupie Opowieści z Walizki. Prowadzi Fundację na Rzecz Kultury Walizka, w ramach której inicjuje i koordynuje projekty na styku sztuki, dziedzictwa i działań ze społecznościami. Ciekawi ją pamięć miejsca, a także pamięć osadzona w przedmiotach, krajobrazie, tym, co nie-ludzkie. Interesuje się wielokulturowym dziedzictwem i ideą wielogatunkowej wspólnoty. Współtworzy kolektyw WMA – Wirtualnego Muzeum Antropocenu www.wma.museum, Dwukrotna stypendystka Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.Autorka tekstów literackich i krytycznych.

    avatar

    Podobne konspekty

    diamond icon
    diamond icon
    Wiek 10-13 lat
    miniaturka Monika Lićwinko

    Momo, czyli jak uwolnić czas

    Wiek 10-13 lat
    miniaturka Marta Knopik

    Baśń o miękkim i puchatym

    Wiek 10-13 lat
    miniaturka Monika Lićwinko

    Podróż do Źródła Czasu. „Momo"