Konspekt zajęć

Powieść „Chłopi” – historia z perspektywy różnych bohaterów

lekcja
Wiek 16-19 lat
27.09.2019 autor: Nikolett Gábri

tagi

analiza fragmentu powieści, praca z tekstem, tworzenie tekstu

czas

55min

Powieść "Chłopi" splata historie różnych postaci. Losy głównego trójkąta bohaterów – Jagny, Antka i Boryny – łączą się z innymi historiami i wspólnie budują obraz wsi Lipce. Podczas tych zajęć uczniowie spróbują wydobyć te indywidualne głosy postaci i zobaczyć powieściowe wydarzenia oczami poszczególnych bohaterów.

Konspekt można wykorzystać także do pracy z innymi powieściami.

cele zajęć

  • wskazanie na różnorodność perspektyw w powieści „Chłopi” poprzez tworzenie historii z punktu widzenia kluczowych bohaterów.

Metody pracy

rozmowa , improwizacje słowne, ćwiczenia dramaturgiczne

Przygotowanie do zajęć

środki dydaktyczne

Kilka egzemplarzy powieści "Chłopi" Władysława Reymonta.

aranżacja przestrzeni

zadanie dla ucznia

Uczeń zna powieść "Chłopi".

dodatkowy opis

przebieg zajęć

1

Rozgrzewka

1. Poproś uczestników, żeby w parach opowiedzieli sobie nawzajem jedną krótką historię, która im się wydarzyła w ostatnim tygodniu (o czymś, co ich zaskoczyło lub zawierało w sobie element niezwykłości). Następnie tych, którzy historie wysłuchali poproś, aby przekazali je kolejnej osobie tak, jakby ta historia im się wydarzyła (z zachowaniem 1. osoby liczby pojedynczej).

2. Zapytaj uczniów o etap opowiadania i słuchania:

- co uczniowie czuli przekazując historię innej osoby tak, jakby to była ich historia?

- co sprawiało, że historia, której słuchali zaciekawiła ich? co utrudniało im skupienie się na jej wysłuchaniu.

10 min
2

Budowanie historii

1. Poproś swoich uczniów, aby w parach (w ławkach) wybrali po jednego spośród głównych bohaterów powieści Reymonta: Borynę, Jagnę, Antka, Dominikową lub Hankę. Zaznacz, że jest to postać, nad którą będą pracować na dalszym etapie. 

Możesz też zaproponować losowanie – wtedy unikniesz dysproporcji w wyborze postaci.

2. Podawaj parom polecenia do pracy - na każdy z etapów daj podaną ilość czasu:

  • Zastanówcie się, jakie wydarzenie opisane w powieści jest kluczowe w odniesieniu do Waszego bohatera.  [3 minuty]
  • Korzystając z tekstu powieści, stwórzcie kartę bohatera. zapiszcie na niej: imię, wiek, trzy najważniejsze cechy charakteru, co wiemy o rodzinie bohatera, czym się zajmuje na codzień, jakie ma marzenie. Jeżeli powieść Reymonta nie dostarcza odpowiedzi na niektóre z tych pytań, uzupełnijcie tę informację wg własnego pomysłu - zgodnie zw iedzą o postaci zaczerpniętą z utworu. [5 minut]
  • Opiszcie bieg wydarzeń w powieści z perspektywy Waszego bohatera (1. osoba liczby pojedynczej). Skupcie się na detalach związanych z doświadczeniami bohatera, jego charakterem, językiem, którym się posługuje i uwzględnijcie informacje, które sami dodaliście. Zwróćcie uwagę, żeby opisać też szczegóły (pomogą Wam w tym przymiotniki). Opowieść powinna się zamknąć w 15-20 zdaniach. Zastanówcie się, w jaki sposób odczytacie tekst.  [12 minut]
20 min
3

Prezentacja tekstów i refleksje

Ustal kolejność prezentowania historii związanych z konkretnymi bohaterami. Poproś pary, by prezentowały swoje historie. Po wyczerpaniu tekstów związanych z jedną postacią, otwórz rozmowę z uczniami: co charakteryzuje persektywę danego bohatera? Co było wspólnego w tych historiach, co je różniło? Czy poszczególne zespoły były zgodne co do wyboru njaważniejszego wydarzenia dla postaci? 

Na podsumowanie pracy na lekcji zapytaj: jak uczniowie postrzegają przyjrzenie się osobno perspektywom poszczególnych bohaterów? Co dał im taki sposób pracy z tekstem Reymonta?

Jeżeli zamierzasz przeznaczyć na tę pracę jedną lekcję, poproś ochotników o zaprezentowanie swoich tekstów. Jeśli czasu jest więcej - zaprezentujcie wszystkie historie.

25 min

Zobacz także

  • Władysław Reymont, "Chłopi", Warszawa 2002.