Konspekt zajęć

W czasie deszczu...

lekcja
Wiek 10-13 lat
02.04.2019 autor: Aleksandra Drzazga

tagi

-

czas

90min

Tematem zajęć jest deszczowa pogoda. Na początku zajęć uczniowie przyglądają się różnym formom deszczu w serii ruchowych i dźwiękowych działań. Następnie zapoznają się z wierszem Stanisława Grochowiaka „Na słotę”. Wiersz jest pretekstem do tego, by zastanowili się nad tym, jak lubią spędzać deszczowy czas oraz stworzyli własne poetyckie opisy.

cele zajęć

  • twórcza praca z tekstem poetyckim;
  • pokazanie dzieciom, że poezja jest sposobem na opis rzeczywistości;
  • uwrażliwienie na pojęcie metafory.

Metody pracy

-

Przygotowanie do zajęć

środki dydaktyczne

Tekst wiersza "Na słotę" Stanisława Grochowiaka (po jednym egzemplarzu dla ucznia). Kartki z nazwami deszczu (mżawka, kapanina, pompa, kapuśniaczek, nawałnica, ulewa, oberwanie chmury).

aranżacja przestrzeni

Sala pozwalająca na ruch uczniów i działania w grupach.

zadanie dla ucznia

dodatkowy opis

przebieg zajęć

1

Deszczowa rozgrzewka

1. Pokaż klasie kartki z nazwami różnych rodzajów deszczu: mżawka, kapuśniaczek, pompa, kapanina, nawałnica, ulewa, oberwanie chmury). Poleć dzieciom, aby przeczytały je – sprawdź, czy dla wszystkich są one zrozumiałe.

Poproś uczniów, aby stanęli w kole. Niech każdy zrobi stojącej przed nim osobie masaż na rozgrzanie – poleć, aby intensywność i formy nacisku były inspirowane rodzajem deszczu, który podasz. Zacznij od ulewy i przejdź przez różne rodzaje aż do mżawki. Przypomnij, żeby niezależnie od mocy nacisku, dbali o komfort masowanej osoby, mogą ją też poprosić, żeby zamknęła oczy i wtedy dołączyć także odgłosy dźwięków, które kojarzą im się z różnymi typami deszczu.

 

2. Następnie powiedz dzieciom, że spróbujecie zbudować utwór muzyczny inspirowany deszczem. Do wykorzystania jako instrument zaproponuj: własne ciała, różne rodzaje pukania, drapanie o podłogę, obiekty w klasie, tupanie, stukanie w przedmioty, szuranie, zgniatanie kartek... Podziel klasę na trzy grupy, niech wylosują jeden deszczu (oberwanie chmury, deszcz, mżawka). Poproś, aby każda z nich przygotowała za pomocą podanych sposobów tworzenia dźwięku, krótką prezentację danej formy opadów. Porównajcie występ wszystkich trzech grup – po jakie środki sięgnął każdy zespół? Czym różniły się poszczególne utwory?

10 min
2

W czasie deszczu

Zapytaj uczniów o to, co lubią robić w deszczową pogodę, jakie pomysły przychodzą im do głowy? Wypiszcie na tablicy propozycje działań na deszczową pogodę.

Porozmawiajcie chwilę, co pojawia się w tych pomysłach? Jak pogoda wpływa na wybór aktywności? Czy lubicie jak pada deszcz?

10 min
3

Poetyckie obrazy deszczu

Powiedz dzieciom, że za chwilę wspólnie przeczytacie wiersz Stanisława Grochowiaka „Na słotę”.

1. Poproś, aby każdy przeczytał wiersz w ciszy i skupił się na obrazach, które się tam pojawiają. Nastęnie postarajcie się narysować ją na tablicy. 

 

2. Spytaj dzieci, jak wiersz opsuje spędzanie czasu w trakcie deszczu? Jak skonstruowane są te opisy do obrazów z tablicy? Zwróćcie uwagę na to, które elementy w wierszu zostały skojarzone z czymś innym (lampa, futro psa, strony książki, liść na wietrze). Zastanówcie się wspólnie, skąd wzięły się te skojarzenia i czemu służą?

 

3. Niech każdy uczeń pomyśli o  swojej ulubionej czynności/sytuacji związanej z deszczową pogodą i narysuje ją w formie obrazu. Następnie niech każdy zastanowi się, jaki element obrazka może kojarzyć się z czymś innym - podobnie jak się to wydarza w wierszu. 

Nastepnie poproś, aby każdy uczeń przygotował opis tej czynności inspirując się wierszem. Niech każdy poszuka poetyckiego sposobu na opisanie swojej deszczowej aktywności, a następnie niech zapisze ją na kartce. 

 

20 min
4

Praca z własnymi metaforami

Poproś, aby uczniowie podzielili się na grupy (4-6 osób w każdej). 
Następnie poleć, aby członkowie zespołów zaprezentowali swoje pomysły i spróbowali je połączyć w jeden wiersz. Mogą sobie pomagać i konsultować swoje pomysły, ale ostateczny głos ma zawsze autor obrazu. Niech zadbają o to, by wiersz był spójny jako całość.

Powiedz uczniom, żeby spróbowali ułożyć wiersz. Niech pomyślą o sposobie prezentacji swojego utworu (zastanowią się, które z wyrazów chcą zaakcentować, z jakimi emocjami chcą przeczytać ich wspólny utwór). Przypomnij dzieciom rozgrzewkę i zaproponuj, że mogą do czytanego utworu podłożyć dźwięki, stworzyć rodzaj tła muzycznego. Wtedy część grupy czyta tekst, a część tworzy tło muzyczne. Pozwól dzieciom samodzielnie zdecydować, w jaki sposób się podzielą zadaniami.

Poproś każdą grupę o prezentację utworu na forum.

35 min
5

Podsumowanie

Porozmawiajcie chwilę o prezentacjach. Poproś uczniów, aby opowiedzieli, jaki obraz deszczowego czasu wyłania się z tych wierszy. Czy deszczowa pogoda może być inspirująca?  

 

15 min

Materiały dodatkowe

Galeria zdjęć ze spektakli i filmów

Zobacz także

  • Stanisław Grochowiak, "Na słotę", [w tegoż:] "Wiersze wybrane", Warszawa 1978.